Հարցազրույց երաժշտագետ Ռուբեն Տերտերյանի հետ: Զրուցեց Սոնա Հայկազուն Գրիգորյանը

Հարցազրույց բանաստեղծ Մանե Գրիգորյանի հետ: Զրուցեց Օվսաննա Սիմոնյանը:

Զրույց գրողի և գրականության դերի մասին հայ և օտարազգի գրողների մասնակցությամբ

Հարցազրույց Tag(h)ebuch նախագծի հեղինակներ Քրիստինե Ալթունյանի (NDR, Գերմանիա) և Արամ Հովհաննիսյանի (Շվեյցարիա) հետ:

Ռուզաննա Ոսկանյան. «Հետո և ավելի հետո»-ն ժամանակների զուգահեռում է` անցյալի ու ավելի անցյալի, ներկայի, վաղվա ու դեռ չհորինված ապագայի: Այն նաև բանալի է հոգեկան տարածության աստիճանական բացահայտման` մաս-մաս դրվում եմ ընթերցողի առաջ: Վերնագիրը կնմանեցնեի չավարտվող թունելի. խորանում ես, բայց վերջ չկա: Մի խոսքով` ներս թափանցում է»:

Ալվարդ Սեմիրջյան. «Մենք մշտապես հնագույն միֆերն ենք վերստեղծում՝ նորագույն ժամանակներին համահունչ հարցադրումներով, և անընդհատ կարծես թե շրջանառության մեջ են հնագույն միֆերը. դրանց կողքին նոր միֆեր չեն ստեղծվում, այլ հին միֆերը պարզապես վերաձևակերպման են ենթարկվում»:

Վահե Արմեն. «Չեմ կասկածում, որ եթե Հայաստանում, Իրանում և մեզ նման ուրիշ երկրներում ապրող արվեստագետներն ունենային կենցաղային ու ստեղծագործական ա՛յն պայմանները, որոնց ներքո ապրում ու ստեղծագործում են Միացյալ նահանգների, Եվրոպայի կամ նույնիսկ արևելյան Ասիայի ու լատինամերիկյան որոշ երկրների արվեստագետները, այսօր մեզանից շատերը պիտի հայտնվեին ու փայլեին միջազգային արվեստի բարձունքներում»:

Արթուր Ավանեսով. «Պենդերեցկու երաժշտությունը անցյալ դարի երկրորդ կեսի երաժշտության պատմության անբաժան մասն է և լայնորեն հայտնի է ամբողջ աշխարհում: 1980-ականների սկզբին կոմպոզիտորն ապրել է ոճական բեկման շրջան, որը ոչ միանշանակ ընդունվեց մասնագետների կողմից: Նրա նոր երաժշտական լեզուն լայն հնարավորություններ բացեց քանակական առումով, սակայն շատերը մեղադրեցին նրան հետադիմական, անգամ գրամոլ լինելու մեջ: Այդ առումով կարիք հասունացավ վերահրատարակելու դեռևս 2008-ին ձայնագրված հարցազրույցը, որը ժամանակին տպագրվեց «Ռուբիկոն» ամսագրում»:

Իհարկե երաժիշտը կարող է գտնել Բախ, Բեթհովեն կամ Բրամս նվագելու ճանապարհը, բայց արդյո՞ք գտել է նա իր ձայնը: Սերգեյ Խաչատրյանի դեպքում պատասխանը միանշանակ մեծ այո է: Սա ամենադժվար դասն է, քանի որ այն չեն ուսուցանում: Տաղանդավոր ջութակահարների փայլուն խմբից երիտասարդ հային չի առանձնացնում միայն 1740թ.-ին Ջ. Գվարներիի ստեղծած «Իզայի» ջութակի հարուստ ձայնը, այլ այն, թե նա որքան յուրատիպ և հզոր է ստեղծում այն:

Հայաո Միյաձակին վերջին՝ «Քամին ուժգնանում է» մուլտֆիլմից հետո հայտարարեց իր կարիերան ավարտելու մասին: Հրաժեշտից առաջ առաջարկում ենք ընթերցել Միյաձակիի մտքերը կյանքի ու արվեստի մասին:

Լևոն Չաուշյան. «Ինձ համար երաժշտությունը առաջին հերթին լռության և հնչողության ճիշտ համաստեղությունն է: Երաժշտության մեջ կա երկու հատկանիշ, որով ես գնահատում եմ երաժշտությունը: Առաջինը ստեղծագործության ներքին էներգետիկան է, որը կա՛մ կա, կա՛մ չկա, և կոմպոզիտորի ֆանտազիան»:

Կիմ Կի Դուկ «Ատելության տեսակը, որի մասին խոսում եմ, յուրահատուկ մի բան չէ, որ ուղղված է կոնկրետ մեկի կամ մի բանի դեմ: Այն զգացմունք է, որը ձեռք եմ բերում՝ ապրելով ու տեսնելով այնպիսի բաներ, որոնք չեմ հասկանում: Ահա թե ինչու եմ ֆիլմեր նկարում: Ես տեսնում եմ մի բան, որ չեմ հասկանում և ֆիլմ եմ նկարում, որպեսզի հասկանամ դա»: